Określenie „roczny przegląd wentylacji” jest powszechnie używane przez zarządców budynków, administratorów i wykonawców. Problem polega na tym, że pod jedną nazwą często kryją się czynności o zupełnie innym charakterze:
- obowiązkowa kontrola stanu technicznego przewodów kominowych wentylacyjnych,
- sprawdzenie działania wentylacji w mieszkaniach,
- pomiary strumienia powietrza na kratkach,
- przegląd wentylatorów i central wentylacyjnych,
- czyszczenie instalacji,
- naprawy urządzeń,
- regulacja instalacji,
- kontrola nawiewników i przepływu powietrza pomiędzy pomieszczeniami.
Nie wszystkie te czynności wynikają bezpośrednio z art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c Prawa budowlanego. Nie oznacza to jednak, że są zbędne. Przeciwnie – w wielu współczesnych budynkach samo sprawdzenie przewodów kominowych nie wystarcza, aby odpowiedzialnie ocenić, czy wentylacja faktycznie działa prawidłowo.
Kluczowe jest więc prawidłowe rozdzielenie:
- ustawowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych,
- czynności diagnostycznych i serwisowych dotyczących całej instalacji wentylacyjnej.
Dopiero połączenie tych dwóch obszarów daje zarządcy rzeczywistą wiedzę o stanie systemu i bezpieczeństwie użytkowników.
Co mówi art. 62 Prawa budowlanego?
Zgodnie z art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo budowlane obiekt budowlany powinien być w czasie użytkowania poddawany przez właściciela lub zarządcę okresowej kontroli, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego:
- instalacji gazowych,
- przewodów kominowych dymowych,
- przewodów kominowych spalinowych,
- przewodów kominowych wentylacyjnych.
Ustawa posługuje się więc pojęciem przewodów kominowych wentylacyjnych, a nie całej instalacji wentylacyjnej wraz z urządzeniami.
To rozróżnienie ma ogromne znaczenie praktyczne.
Kontrola wynikająca z art. 62 nie jest automatycznie pełnym serwisem wentylatorów, central wentylacyjnych, automatyki, przepustnic, nawiewników, wywiewników i innych urządzeń. Jej podstawowym celem jest ocena stanu technicznego przewodów kominowych oraz bezpieczeństwa ich dalszego użytkowania.
Według aktualnej interpretacji Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego kontrola nie odnosi się do całej instalacji wentylacyjnej wraz z urządzeniami. Dotyczy przewodów kominowych wentylacyjnych będących częścią instalacji, czyli układu przewodów służących do przepływu powietrza pomiędzy wnętrzem budynku a środowiskiem zewnętrznym.
Jednocześnie GUNB wskazuje, że kontrola obejmuje zarówno przewody wentylacji grawitacyjnej, jak i przewody kominowe wentylacji mechanicznej, w których przepływ powietrza jest wymuszany pracą urządzeń.
Dlaczego ustawodawca powierzył kontrolę kominiarzom i osobom z uprawnieniami?
Historycznie kontrola przewodów wentylacyjnych i spalinowych miała bezpośredni związek z ochroną życia mieszkańców.
W wielu starszych budynkach wielorodzinnych nadal funkcjonują indywidualne gazowe podgrzewacze wody lub kotły z otwartą komorą spalania. Urządzenia te pobierają powietrze potrzebne do spalania bezpośrednio z pomieszczenia, w którym zostały zamontowane.
Ich bezpieczna praca zależy między innymi od:
- prawidłowego dopływu powietrza do mieszkania,
- drożności przewodu spalinowego,
- drożności przewodów wentylacyjnych,
- prawidłowego ciągu kominowego,
- braku niebezpiecznych połączeń pomiędzy kanałami,
- właściwego odprowadzenia produktów spalania ponad dach.
W takich budynkach kontrola przewodów kominowych mogła realnie zapobiec zatruciu tlenkiem węgla.
Szczególnie niebezpieczne były i nadal są sytuacje, w których dochodzi do:
- pęknięcia przegrody pomiędzy murowanym kanałem wentylacyjnym i spalinowym,
- nieszczelności komina,
- podłączenia urządzenia do niewłaściwego przewodu,
- zatkania przewodu gruzem podczas remontu,
- zawężenia światła kanału,
- zasłonięcia lub usunięcia kratki wentylacyjnej,
- zatkania wylotu komina przez gniazda ptaków,
- zaburzenia ciągu po wymianie okien na szczelne,
- powstania ciągu wstecznego.
W takich warunkach spaliny zamiast zostać bezpiecznie odprowadzone ponad dach mogą przedostawać się do mieszkania.
Tlenek węgla jest szczególnie niebezpieczny, ponieważ jest bezbarwny i bezwonny. Mieszkańcy często nie mają możliwości samodzielnego rozpoznania zagrożenia bez odpowiednich urządzeń pomiarowych lub czujników.
Czy problem urządzeń z otwartą komorą spalania nadal jest aktualny?
W dużych miastach liczba mieszkań wyposażonych w indywidualne urządzenia gazowe z otwartą komorą spalania stopniowo się zmniejsza.
W wielu budynkach:
- ciepła woda i ogrzewanie są podłączane do sieci ciepłowniczych,
- stare podgrzewacze są wymieniane,
- stosuje się kotły z zamkniętą komorą spalania,
- wykonuje się niezależne przewody powietrzno-spalinowe,
- budynki przechodzą kompleksowe modernizacje instalacyjne.
Nie oznacza to jednak, że zagrożenie zniknęło.
W Polsce nadal funkcjonuje bardzo wiele budynków, w których znajdują się urządzenia gazowe zależne od prawidłowego działania przewodów spalinowych i wentylacji grawitacyjnej. Dopóki takie instalacje są użytkowane, kontrola ich stanu technicznego pozostaje jednym z podstawowych elementów ochrony mieszkańców przed zatruciem produktami spalania.
Zmiana technologii stosowanych w nowych budynkach nie spowodowała również usunięcia obowiązku kontroli przewodów kominowych z Prawa budowlanego.
Kto może wykonać kontrolę przewodów wentylacyjnych?
Zakres uprawnień zależy od rodzaju kontrolowanych przewodów.
Wentylacja grawitacyjna
Kontrolę przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych mogą przeprowadzać:
- osoby posiadające kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim,
- osoby posiadające uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności.
Wentylacja mechaniczna
Jeżeli ciąg w przewodach jest wymuszony pracą urządzeń mechanicznych, kontrolę przewodów kominowych powinny przeprowadzać osoby posiadające uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności.
GUNB wyraźnie wskazuje, że mistrz kominiarski nie ma ustawowych kompetencji do samodzielnego przeprowadzenia kontroli przewodów kominowych wentylacji mechanicznej tylko na podstawie kwalifikacji kominiarskich.
W budynkach, w których występują różne systemy, zarządca może zatem:
- zlecić kontrolę przewodów grawitacyjnych kominiarzowi, a przewodów mechanicznych osobie z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi,
- albo zlecić cały zakres osobie posiadającej uprawnienia budowlane pozwalające na kontrolę wszystkich występujących przewodów.
Dobór osoby kontrolującej musi wynikać z rzeczywistego rodzaju instalacji w budynku, a nie wyłącznie z przyjętej nazwy usługi.
Co należy rozumieć przez przewody kominowe wentylacyjne?
W praktyce budynków mieszkalnych przewodami kominowymi wentylacyjnymi są przede wszystkim przewody odprowadzające powietrze z pomieszczeń do przestrzeni zewnętrznej.
W starszych budynkach są to najczęściej pionowe kanały:
- murowane,
- wykonywane z pustaków wentylacyjnych,
- prowadzone w trzonach i szachtach kominowych,
- zakończone ponad dachem.
W budynkach z wentylacją mechaniczną układ przewodów może być bardziej rozbudowany. GUNB wskazuje, że pojęcie przewodu kominowego wentylacyjnego nie ogranicza się wyłącznie do tradycyjnego pionowego kanału murowanego. Może obejmować również przewody wentylacji mechanicznej służące do przepływu powietrza między wnętrzem budynku a środowiskiem zewnętrznym.
W zależności od konstrukcji budynku i instalacji ocenie mogą więc podlegać również:
- przewody prowadzone w szachtach instalacyjnych,
- kanały zbiorcze,
- odcinki prowadzone przez pomieszczenia techniczne,
- kanały przechodzące przez przestrzeń poddasza,
- odcinki instalacji prowadzone na dachu,
- zakończenia przewodów,
- czerpnie i wyrzutnie w zakresie związanym ze stanem przewodu,
- połączenia i elementy umożliwiające odprowadzenie powietrza poza budynek.
Zakres należy każdorazowo określić na podstawie dokumentacji, konstrukcji instalacji oraz sposobu jej działania.
Nie jest natomiast prawidłowe automatyczne uznawanie, że kontrola przewodów kominowych obejmuje pełny przegląd techniczny wszystkich urządzeń wentylacyjnych.
Czego art. 62 nie obejmuje automatycznie?
Ustawowa kontrola przewodów kominowych nie jest tym samym co pełny serwis instalacji wentylacyjnej.
Samo powołanie się na art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c nie oznacza jeszcze wykonania:
- czyszczenia wentylatorów,
- wymiany filtrów,
- kontroli łożysk i napędów,
- pomiarów elektrycznych silników,
- sprawdzenia automatyki,
- regulacji instalacji,
- czyszczenia central wentylacyjnych,
- naprawy przepustnic,
- zabezpieczenia skorodowanych konstrukcji,
- czyszczenia kratek,
- pomiarów wydajności na wszystkich punktach wentylacyjnych,
- regulacji nawiewników,
- naprawy instalacji,
- sprawdzenia wszystkich klap przeciwpożarowych.
Są to odrębne czynności serwisowe, eksploatacyjne, diagnostyczne lub przeciwpożarowe.
Mogą być konieczne do zapewnienia prawidłowej i bezpiecznej pracy budynku, ale powinny być opisane w zleceniu jako osobny zakres. Zarządca nie powinien zakładać, że wykonawca przeprowadzi je automatycznie w ramach najtańszego „rocznego przeglądu wentylacji”.
Jak w praktyce ocenia się stan przewodów?
Metoda kontroli powinna być dobrana do rodzaju instalacji i poziomu ryzyka.
Najczęściej stosuje się:
- sprawdzenie drożności,
- kontrolę ciągu,
- sprawdzenie kierunku przepływu powietrza,
- kontrolę szczelności dostępnymi metodami,
- ocenę zakończeń ponad dachem,
- sprawdzenie dostępu do rewizji,
- kamerowanie wnętrza przewodów,
- dokumentację fotograficzną.
W tradycyjnych pionowych kanałach murowanych znaczna część przewodu nie jest dostępna do bezpośrednich oględzin. W takich przypadkach kamerowanie może być najbardziej wiarygodną metodą wykrycia:
- gruzu,
- przewężeń,
- nieszczelności,
- uszkodzeń przegród,
- nieprawidłowych podłączeń,
- przesunięć elementów,
- śladów zawilgocenia,
- gniazd ptaków,
- innych przeszkód ograniczających przepływ.
Prawo budowlane nie wprowadza ogólnego obowiązku kamerowania każdego przewodu podczas każdej kontroli. O potrzebie zastosowania kamery powinna decydować osoba odpowiedzialna za kontrolę, uwzględniając konstrukcję komina, dostępność przewodu, historię awarii i poziom ryzyka.
Czy kamerowanie musi osobiście wykonywać osoba z uprawnieniami?
Nie każda czynność techniczna musi być fizycznie wykonywana przez osobę podpisującą protokół.
Kamerę może obsługiwać odpowiednio przygotowany technik serwisu, czeladnik kominiarski lub inna osoba działająca w zespole kontrolnym. Nie zwalnia to jednak osoby uprawnionej z odpowiedzialności za ocenę stanu technicznego przewodu.
Osoba podpisująca protokół powinna:
- określić zakres kontroli,
- dobrać metodologię,
- wskazać przewody wymagające kamerowania,
- znać sposób przeprowadzenia badania,
- otrzymać kompletny materiał,
- zapoznać się z nagraniami i zdjęciami,
- powiązać materiał z konkretnym przewodem i lokalizacją,
- ocenić wykryte nieprawidłowości,
- sformułować zalecenia,
- ponosić odpowiedzialność za końcową ocenę.
Samo złożenie podpisu pod materiałem przygotowanym przez techników, bez rzeczywistego zapoznania się z wynikami, nie odpowiada zasadom należytej staranności.
W budynkach o podwyższonym ryzyku, zwłaszcza wyposażonych w indywidualne urządzenia gazowe z otwartą komorą spalania, udział osoby uprawnionej powinien być szczególnie aktywny.
Pomiary anemometrem – kontrola ustawowa czy diagnostyka?
Pomiar strumienia powietrza na kratkach za pomocą anemometru jest bardzo wartościową czynnością diagnostyczną. Pozwala sprawdzić, czy z danego pomieszczenia faktycznie jest usuwana odpowiednia ilość powietrza.
Nie należy jednak utożsamiać pomiaru anemometrem z kontrolą stanu technicznego przewodu kominowego.
Są to dwa różne pytania:
- kontrola przewodu: czy przewód jest drożny, szczelny, bezpieczny i nadaje się do dalszego użytkowania?
- pomiar skuteczności: czy instalacja zapewnia wymagany lub projektowany przepływ powietrza?
Przewód może być drożny, a mimo to wentylacja w mieszkaniu może działać nieprawidłowo. Przyczyną może być na przykład:
- brak nawiewników,
- zamknięcie nawiewników przez użytkownika,
- zbyt szczelna stolarka okienna,
- brak podcięć w drzwiach,
- zamontowanie niewłaściwej kratki,
- zabrudzenie kratki,
- nieprawidłowa regulacja instalacji,
- niedostateczna wydajność wentylatora,
- niewłaściwa praca nasady dachowej,
- zaburzenia równowagi pomiędzy nawiewem i wywiewem,
- ingerencja użytkownika w instalację,
- działanie okapu kuchennego lub wentylatora łazienkowego,
- zmienne warunki atmosferyczne.
Dlatego pomiary skuteczności wentylacji są często niezbędne do oceny działania systemu, ale powinny być traktowane jako rozszerzenie kontroli, a nie jej automatyczny zamiennik.
Co powinno być sprawdzane w mieszkaniu?
W przypadku rozszerzonego przeglądu wentylacji w lokalu warto zweryfikować co najmniej:
- kierunek przepływu powietrza na kratkach,
- rzeczywisty strumień usuwanego powietrza,
- rodzaj i stan kratek,
- brak mechanicznych wentylatorów w instalacjach, w których nie powinny być stosowane,
- obecność i ustawienie nawiewników,
- możliwość dopływu powietrza przez stolarkę,
- podcięcia lub otwory transferowe w drzwiach,
- przepływ powietrza pomiędzy pokojami a kuchnią i łazienką,
- stan podłączeń urządzeń gazowych,
- obecność urządzeń mogących wywołać podciśnienie,
- zmiany wykonane przez mieszkańców,
- zgodność zastanego rozwiązania z dokumentacją lub założeniami systemu.
Wynik pomiaru bez opisania warunków, w jakich został wykonany, może być mylący.
W protokole warto odnotować na przykład:
- czy okna były zamknięte,
- czy nawiewniki były otwarte,
- czy drzwi wewnętrzne były otwarte czy zamknięte,
- czy pracował okap kuchenny,
- czy działał wentylator dachowy,
- jakie były warunki atmosferyczne,
- jaki typ przyrządu zastosowano,
- gdzie dokładnie wykonano pomiar.
Przegląd wentylatorów i central wentylacyjnych
Wentylatory i centrale wentylacyjne nie są tym samym co przewody kominowe.
Ich kontrola powinna być wykonywana jako przegląd techniczny urządzeń, zgodnie z:
- instrukcjami producenta,
- dokumentacją powykonawczą,
- dokumentacją techniczno-ruchową,
- wymaganiami projektowymi,
- warunkami eksploatacji,
- oceną ryzyka,
- zaleceniami z wcześniejszych kontroli.
W zależności od rodzaju urządzenia sprawdza się między innymi:
- stan obudowy,
- korozję,
- mocowania,
- drgania,
- hałas,
- stan wirnika,
- łożyska,
- paski napędowe,
- silnik,
- pobór prądu,
- filtry,
- zabrudzenie wymienników,
- odpływ skroplin,
- automatykę,
- czujniki,
- presostaty,
- przepustnice,
- stan izolacji,
- zabezpieczenia,
- kierunek obrotów,
- rzeczywistą wydajność.
Czynności te są konieczne do utrzymania instalacji w sprawności, ale powinny być wyraźnie wpisane do zakresu zamówienia.
Dlaczego sama drożność kanału nie wystarcza?
Współczesne instalacje wentylacyjne są systemami zależnymi od współpracy wielu elementów.
Na poprawność działania wpływają jednocześnie:
- przewody,
- wentylatory,
- centrale,
- kratki,
- nawiewniki,
- przepustnice,
- automatyka,
- drzwi,
- okna,
- sposób użytkowania mieszkań,
- układ ciśnień w budynku,
- warunki atmosferyczne.
Drożny przewód nie gwarantuje więc, że:
- do mieszkania dopływa odpowiednia ilość powietrza,
- w łazience występuje właściwy wywiew,
- wentylator osiąga wymaganą wydajność,
- powietrze przepływa we właściwym kierunku,
- instalacja spełnia warunki projektowe,
- nie dochodzi do cofania zapachów między mieszkaniami,
- urządzenia gazowe pracują bezpiecznie.
Dlatego odpowiedzialna kontrola budynku nie powinna kończyć się na stwierdzeniu, że „kratka ciągnie” albo że przewód jest drożny.
Jaką rolę pełni osoba posiadająca uprawnienia?
Osoba uprawniona nie powinna pełnić wyłącznie funkcji formalnego podpisującego.
Jej zadaniem jest przeprowadzenie albo rzeczywiste kierowanie kontrolą i dokonanie profesjonalnej oceny technicznej.
Jeżeli ze względu na skalę budynku, organizację pracy lub ograniczenia fizyczne nie wykonuje wszystkich czynności osobiście, powinna co najmniej:
- zapoznać się z dokumentacją budynku,
- przeanalizować rodzaj instalacji,
- sprawdzić poprzednie protokoły,
- zweryfikować wcześniejsze zalecenia,
- ustalić, czy zalecenia zostały wykonane,
- określić miejsca podwyższonego ryzyka,
- zaplanować zakres i metodologię kontroli,
- przekazać technikom jednoznaczne wytyczne,
- przeanalizować otrzymane zdjęcia, filmy i pomiary,
- wyjaśnić wyniki nietypowe lub sprzeczne,
- ocenić wpływ usterek na bezpieczeństwo,
- wydać jednoznaczne zalecenia.
Szczególnie ważne jest powiązanie każdego materiału z konkretnym miejscem.
Nagranie z kamery bez oznaczenia pionu, mieszkania, kratki, kondygnacji i kierunku prowadzenia kamery ma ograniczoną wartość dowodową. Podobnie tabela pomiarowa bez informacji o warunkach wykonania pomiaru nie pozwala na rzetelną interpretację wyników.
Jak powinna wyglądać dobra metodologia kontroli?
Metodologia powinna być dostosowana do budynku. Inaczej kontroluje się:
- kamienicę z murowanymi kominami,
- blok z wentylacją zbiorczą,
- budynek wyposażony w indywidualne urządzenia gazowe,
- nowy apartamentowiec z wentylatorami dachowymi,
- garaż z mechaniczną wentylacją bytową,
- budynek z centralami nawiewno-wywiewnymi,
- instalację jednorurową typu Helios, Maico lub Limodor,
- instalację higrosterowaną,
- wentylację ciśnieniową.
Przed rozpoczęciem prac warto ustalić:
- liczbę i rodzaj przewodów,
- sposób prowadzenia kanałów,
- lokalizację zakończeń,
- liczbę mieszkań i pomieszczeń,
- rodzaj urządzeń gazowych,
- sposób nawiewu powietrza,
- typ wentylatorów,
- lokalizację central,
- dostęp do dachu i pomieszczeń technicznych,
- historię reklamacji,
- wcześniejsze usterki,
- zakres niewykonanych zaleceń.
Dopiero na tej podstawie można określić, gdzie wystarczą oględziny, gdzie należy wykonać pomiary, a gdzie uzasadnione jest kamerowanie lub dalsza ekspertyza.
Co powinien zawierać protokół?
Dobry protokół nie może ograniczać się do jednego zdania, że „wentylacja jest sprawna”.
Powinien pozwalać zarządcy, kolejnemu wykonawcy, inspektorowi nadzoru lub rzeczoznawcy ustalić:
- co sprawdzono,
- gdzie wykonano kontrolę,
- jaką metodą,
- kto wykonywał poszczególne czynności,
- jakie urządzenia i przewody objęto kontrolą,
- jakie wyniki uzyskano,
- jakie nieprawidłowości stwierdzono,
- które wcześniejsze zalecenia wykonano,
- jakie działania należy podjąć.
W zależności od zakresu dokumentacja powinna obejmować:
- identyfikację budynku,
- datę kontroli,
- dane osoby uprawnionej,
- podstawę prawną,
- opis instalacji,
- wykaz kontrolowanych przewodów,
- oznaczenie pionów i lokali,
- wyniki oględzin,
- wyniki sprawdzenia drożności,
- wyniki pomiarów,
- zdjęcia,
- nagrania z kamerowania,
- wykaz usterek,
- ocenę zagrożenia,
- zalecenia,
- terminy usunięcia usterek,
- informację o wykonaniu zaleceń z poprzedniego roku.
W przypadku kontroli przewodów kominowych wykonywanej na podstawie art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c protokół sporządza się w formie elektronicznej z wykorzystaniem systemu CEEB.
Kontrola przewodów a serwis instalacji – najlepszy model dla zarządcy
Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest zlecenie skoordynowanego zakresu obejmującego:
Etap 1. Analiza dokumentacji
- dokumentacja projektowa i powykonawcza,
- poprzednie protokoły,
- wcześniejsze zalecenia,
- historia awarii,
- zgłoszenia mieszkańców,
- wykaz urządzeń gazowych,
- wykaz wentylatorów i central.
Etap 2. Kontrola przewodów kominowych
- oględziny,
- sprawdzenie drożności,
- ocena stanu technicznego,
- kontrola zakończeń,
- kamerowanie wytypowanych kanałów,
- ocena przez osobę z właściwymi kwalifikacjami.
Etap 3. Diagnostyka działania instalacji
- pomiary na kratkach,
- kontrola kierunku przepływu,
- sprawdzenie nawiewników,
- sprawdzenie podcięć drzwiowych,
- ocena kompensacji powietrza,
- identyfikacja ingerencji użytkowników.
Etap 4. Przegląd urządzeń
- wentylatory,
- centrale,
- nasady,
- automatyka,
- przepustnice,
- konstrukcje wsporcze,
- odpływy skroplin,
- elementy wymagające czyszczenia lub regulacji.
Etap 5. Zalecenia i naprawy
Zalecenia powinny zostać podzielone na:
- usterki stwarzające bezpośrednie zagrożenie,
- usterki wymagające pilnej naprawy,
- nieprawidłowości eksploatacyjne,
- prace konserwacyjne,
- prace modernizacyjne,
- dalszą diagnostykę.
Taki model pozwala uniknąć sytuacji, w której zarządca posiada ważny protokół kontroli, ale instalacja w praktyce nie zapewnia właściwej wymiany powietrza.
Najczęstsze błędy przy zlecaniu przeglądu wentylacji
Zlecenie usługi bez dokładnego zakresu
Hasło „przegląd wentylacji zgodny z art. 62” nie określa, czy wykonawca ma przeprowadzić pomiary w mieszkaniach, sprawdzić urządzenia lub kamerować kanały.
Uznanie pomiarów na kratkach za kontrolę przewodów
Prawidłowy wynik pomiaru nie potwierdza automatycznie dobrego stanu całego przewodu. Z kolei nieprawidłowy wynik nie zawsze oznacza jego zatkanie.
Brak rozróżnienia wentylacji grawitacyjnej i mechanicznej
Rodzaj instalacji wpływa na wymagane kwalifikacje osoby kontrolującej.
Podpisywanie protokołów bez analizy materiału
Osoba uprawniona musi znać wyniki kontroli i odpowiadać za sformułowaną ocenę.
Brak weryfikacji zaleceń z poprzednich lat
Powtarzająca się przez kilka lat usterka bez informacji o wykonaniu naprawy oznacza, że system kontroli nie działa prawidłowo.
Brak dostępu do mieszkań
Kontrola wyłącznie części wspólnych może nie ujawnić nieprawidłowości występujących w lokalach, zwłaszcza problemów z nawiewem, kratkami i urządzeniami gazowymi.
Łączenie kontroli, serwisu i napraw bez dokumentowania różnic
Protokół powinien jasno wskazywać, które czynności były kontrolą, które serwisem, a które naprawą.
Zlecasz kontrolę okresową instalacji? Sprawdź pełny zakres usługi przegląd wentylacji Kraków wraz z pomiarami, protokołem i zaleceniami.
Podsumowanie
Przegląd wentylacji zgodny z art. 62 Prawa budowlanego nie jest prostą kontrolą kratek ani automatycznie pełnym serwisem całej instalacji.
Obowiązek ustawowy dotyczy corocznego sprawdzenia stanu technicznego przewodów kominowych wentylacyjnych. W zależności od rodzaju przewodów kontrolę przeprowadza mistrz kominiarski albo osoba posiadająca uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności.
W przypadku wentylacji mechanicznej kontrola przewodów kominowych powinna być wykonywana przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi.
Wentylatory, centrale, automatyka, nawiewniki i pozostałe urządzenia wymagają odrębnych czynności serwisowych i diagnostycznych. Podobnie pomiary skuteczności wentylacji za pomocą anemometru nie zastępują oceny stanu przewodów, lecz stanowią jej wartościowe uzupełnienie.
Najlepszy model kontroli łączy:
- ocenę przewodów przez osobę uprawnioną,
- dobrze zaplanowaną pracę techników,
- kamerowanie przewodów w uzasadnionych przypadkach,
- pomiary działania wentylacji,
- kontrolę urządzeń,
- analizę dokumentacji,
- weryfikację wcześniejszych zaleceń,
- jednoznaczną dokumentację i zalecenia.
Celem nie powinno być wyłącznie uzyskanie protokołu. Celem powinno być potwierdzenie, że przewody są bezpieczne, urządzenia działają prawidłowo, a budynek zapewnia użytkownikom warunki wymagane przez projekt, przepisy techniczno-budowlane i zasady bezpiecznej eksploatacji.
Podstawa prawna i źródła
Artykuł opracowano na podstawie:
- ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, w szczególności art. 62 i art. 62a,
- rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,
- interpretacji Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego dotyczącej okresowej kontroli przewodów kominowych,
- praktyki technicznej związanej z kontrolą, diagnostyką i serwisowaniem instalacji wentylacyjnych.
Uwaga: zakres kontroli powinien być każdorazowo dostosowany do konstrukcji budynku, rodzaju instalacji, występujących urządzeń i poziomu ryzyka. W przypadkach spornych lub nietypowych konieczna może być indywidualna opinia osoby posiadającej właściwe uprawnienia budowlane albo ekspertyza techniczna
